Συχνές ερωτήσεις για χειρουργική αφαίρεση επινεφριδίου

 

Τα επινεφρίδια βρίσκονται στην περιοχή της μέσης, στο πίσω μέρος της άνω κοιλίας, δίπλα από την σπονδυλική στήλη.

Ποια είναι η καλύτερη μέθοδος για την αφαίρεση του επινεφριδίου μου?

Η καλύτερη και πιο μοντέρνα μέθοδος είναι η ελάχιστα επεμβατική οπίσθια οπισθοπεριτοναϊκή επινεφριδεκτομή (Posterior Retroperitoneoscopic Adrenalectomy – PRA).  Η επέμβαση αυτή δίνει άμεση πρόσβαση στο επινεφρίδιο μέσω 3 μικρών οπών στο δέρμα της οσφύς, δηλαδή στην περιοχή της μέσης όπου βρίσκεται το επινεφρίδιο.

 

Γιατί υπερτερεί η τεχνική PRA σε σχέση με την κλασσική λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή?

Η PRA ξεκινά και τελειώνει την επέμβαση στην ανατομική περιοχή του επινεφριδίου με 3 μικρές οπές (στην οσφύ). Αντίθετα η κλασσική συμβατική λαπαροσκόπηση διενεργείται με 4-5 οπές και διακοιλιακά, δηλαδή ξεκινά από ανατομική περιοχή άσχετη με το επινεφρίδιο και εξαναγκάζει τον χειρουργό να κινητοποιήσει άσκοπα όλα τα όργανα της κοιλιάς που καλύπτουν το επινεφρίδιο. Αυτό αυξάνει τη διάρκεια του χειρουργείου και της αναισθησίας καθώς και τον κίνδυνο επιπλοκών όπως ο τραυματισμός οργάνων, η αιμορραγία, οι λοιμώξεις.

 

Ποια τα οφέλη της PRA σε σχέση με την κλασσική λαπαροσκοπική επέμβαση?

Η PRA είναι η πιο ασφαλής μέθοδος με αμελητέα πιθανότητα επιπλοκής σε έμπειρα χέρια. Έχει πολύ μικρότερη διάρκεια νοσηλείας και ακολουθείται από ελάχιστο έως καθόλου μετεγχειρητικό πόνο. Η αποκατάσταση και η επιστροφή στην καθημερινότητα είναι πολύ πιο σύντομη σε σχέση με την λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή.

 

Η PRA είναι και αυτή λαπαροσκοπικού τύπου επέμβαση?

Η PRA είναι λιγότερο επεμβατική από την κλασσική λαπαροσκοπική επέμβαση λόγω λιγότερων τομών δέρματος και λιγότερων χειρουργικών χειρισμών για την αφαίρεση του επινεφριδίου. Χρησιμοποιεί την λαπαροσκοπική τεχνολογία αλλά απαιτούνται λιγότερα εργαλεία (και συνεπώς λιγότερες τομές στο δέρμα) γιατί πάει απευθείας στο επινεφρίδιο χωρίς άσκοπους χειρισμούς εντός της κοιλίας.

Γενικά, λαπαροσκοπικές ονομάζονται οι ελάχιστα επεμβατικές επεμβάσεις που πραγματοποιούνται στον μπροστινό (ή πλάγιο) χώρο της κοιλιάς. Το επινεφρίδιο όμως δεν βρίσκεται εκεί αλλά στο πιο πίσω μέρος της άνω κοιλιάς κοντά στην σπονδυλική στήλη. Συνεπώς για τεχνικούς (ανατομικούς) λόγους η ονομασία της PRA δεν είναι «λαπαροσκοπική» αλλά «οπισθοπεριτοναϊκή» ελάχιστα επεμβατική τεχνική.

 

Πόσο θα μείνω στο νοσοκομείο μετά από PRA?

Λιγότερο από 24 ώρες. Η εισαγωγή γίνεται το πρωί του χειρουργείου και ο ασθενής επιστρέφει σπίτι του το πρωί της επομένης. Αντίθετα η μέση νοσηλεία μετά από λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή είναι 3-5 ημέρες λόγω μετεγχειρητικού πόνου και λόγω ανάγκης για μακρύτερη παρακολούθηση εντός του νοσοκομείου ώστε ο χειρουργός να σιγουρευθεί ότι δεν θα εξελιχθεί κάποια επιπλοκή στον ασθενή.

Σχετικά πάλι με την PRA οι μόνοι ασθενείς που θα νοσηλευτούν για 48 ώρες είναι αυτοί με φαιοχρωμοκύττωμα. Αυτό δεν οφείλεται στην χειρουργική τεχνική αλλά στην ίδια την πάθηση λόγω ορμονικής αιτίας (χρειάζεται νοσοκομειακή παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης για 48 ώρες).

 

Θα πονάω μετά το χειρουργείο?

Λίγο έως καθόλου. Συνήθως ο ασθενής δεν αισθάνεται καθόλου πόνο. Σε περίπτωση κάποιων ενοχλήσεων αυτές αντιμετωπίζονται εύκολα με ήπια παυσίπονα από το στόμα. Δεν χρειάζονται ενδοφλέβια παυσίπονα όπως στην λαπαροσκοπική μέθοδο.

 

Πόσο γρήγορα θα επιστρέψω στην καθημερινότητά μου?

Αμέσως μετά το εξιτήριο, δηλαδή το επόμενο πρωί. Γενικά ο ασθενής είναι σε άριστη κατάσταση αμέσως μετά το χειρουργείο, δηλαδή σε 3-6 ώρες μετά το χειρουργείο θα κινηθεί ελεύθερα και θα μπορεί να φάει.

Το μεθεπόμενο πρωί θα επιστρέψουν στην καθημερινότητα οι ασθενείς με φαιοχρωμοκύττωμα (δηλαδή περίπου το 5% των περιπτώσεων) λόγω ορμονολογικής παρακολούθησης 48 ωρών.

 

Θα μου μείνει σημάδι στο δέρμα?

Το σημάδι είναι ελάχιστο μετά από PRA (3 τομές μήκους 0,5 – 1 εκατοστού) και μάλιστα στην περιοχή της μέσης η οποία δεν φαίνεται. Το δέρμα συρράπτεται με πλαστική ραφή. Αντίθετα στην κλασσική λαπαροσκόπηση τα σημάδια είναι 4 με 5 και βρίσκονται σε πιο ευδιάκριτη περιοχή (κοιλιά ή πλάγιο κοιλιάς).

 

Είναι συχνή η επέμβαση επινεφριδεκτομής?

Όχι, τα περιστατικά είναι λίγα ακόμα και σε χώρες με μεγάλο πληθυσμό. Βέβαια υπάρχει μεγάλη συγκέντρωση επεμβάσεων επινεφριδίου σε τεχνολογικές χώρες όπως η Φινλανδία και η Ολλανδία γιατί πραγματοποιούνται περισσότερες απεικονίσεις (αξονικές τομογραφίες) για άλλες παθήσεις σε σχέση με άλλες χώρες. Συνεπώς οι επεμβάσεις αυτές θα έπρεπε να συγκεντρώνονται μόνο στους ελάχιστους χειρουργούς που έχουν εκπαιδευτεί ειδικά.

 

Γιατί υπάρχει η κλασσική λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή τη στιγμή που η PRA είναι καλύτερη?

Γιατί οι χειρουργοί που ασχολούνται με λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή δεν έχουν την κατάρτιση να πραγματοποιήσουν την PRA. Αντίθετα, οι χειρουργοί που κάνουν την PRA είναι πλήρως καταρτισμένοι και στην κλασσική λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή, αλλά δεν την χρησιμοποιούν λόγω των πλεονεκτημάτων της PRA. Γενικά, είναι λίγοι σε παγκόσμιο επίπεδο οι χειρουργοί που προσφέρουν την PRA στον ασθενή.

 

Αν ο όγκος στο επινεφρίδιο είναι μεγάλος υπάρχουν περιορισμοί στην επέμβαση?

Πολλοί χειρουργοί επινεφριδίων υποστηρίζουν ότι οι μεγαλύτεροι όγκοι πρέπει να αφαιρούνται με ανοιχτό χειρουργείο λόγω της μεγάλης δυσκολίας της λαπαροσκοπικής επέμβασης. Δηλαδή θεωρούν προκαταβολικά ότι η λαπαροσκοπική επέμβαση δεν θα πετύχει εάν ο όγκος στο επινεφρίδιο είναι μεγάλος.

Αντίθετα, το ιατρείο μας υποστηρίζει τεκμηριωμένα ότι και οι μεγάλοι όγκοι αφαιρούνται με την ελάχιστα επεμβατική PRA. Έχουμε εξελίξει την μέθοδο της PRA με την τεχνική της μέσης προσπέλασης χάρη στην οποία είναι εφικτή η αφαίρεση μεγάλων όγκων επινεφριδίου. Το ιατρείο μας έχει εκπαιδεύσει ειδικούς χειρουργούς και έχει παρουσιάζει εκπαιδευτικά βίντεο της τεχνικής σε υψηλού κύρους συνέδρια. Η επόμενη παρουσίαση είναι στο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Ενδοκρινικής Χειρουργικής τον Μάιο του 2021.

 

Ο χειρουργός Αριστοτέλης Κεχαγιάς MD PhD FACS είναι πρωτοπόρος εκπαιδευτής της τεχνικής PRA έχοντας εκπαιδεύσει την τεχνική στους υπάρχοντες χειρουργούς στην Φινλανδία. Έχει χειρουργήσει μεγάλη σειρά ασθενών σε Ελλάδα, Ολλανδία και Φινλανδία.

 

Πανεπηστημιακό Νοσοκομείο Ουτρέχτης, Ολλανδία (UMC Utrecht).
Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Τάμπερε, Φινλανδία.
Με τον καθηγητή Menno Vriens στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Ουτρέχτης (Ολλανδία).
Ελάχιστα επεμβατική οπισθοπεριτοναϊκή επινεφριδεκτομή. Στιγμιότυπο έναρξης επέμβασης (Α.Κεχαγιάς MD PhD FACS).