Οπισθοπεριτοναϊκή Χειρουργική Επινεφριδίου – Η Πλέον Προηγμένη Ελάχιστα Επεμβατική Τεχνική

 

 Η αφαίρεση του επινεφριδίου αποτελεί έναν χειρουργικό τομέα με ιδιαίτερες απαιτήσεις λόγω της ανατομικής θέσης του οργάνου. Τα επινεφρίδια είναι μεν όργανα της (άνω) κοιλιάς, αλλά στην ουσία βρίσκονται πιο πίσω από όλα τα άλλα κοιλιακά όργανα, περίπου στο πλάι της σπονδυλικής στήλης. Η κλασσική λαπαροσκοπική μέθοδος αφαίρεσης επινεφριδίου πραγματοποιείται με 4-5 τομές από το μπροστινό ή το πλαϊνό μέρος της κοιλιάς εξαναγκάζοντας τον χειρουργό να μετακινήσει από τη θέση τους τα υπόλοιπα κοιλιακά όργανα μέχρι να φθάσει στο επινεφρίδιο. Λύση σε αυτό το παράδοξο πρόβλημα ήλθε να δώσει η πιο πρόσφατη ελάχιστα επεμβατική μέθοδος που πραγματοποιείται με 3 μικρές τομές στο δέρμα της μέσης: η οπίσθια οπισθοπεριτοναϊκή ελάχιστα επεμβατική επινεφριδεκτομή (Posterior Retroperitoneoscopic Adrenalectomy – PRA)

Η PRA, ως η πιο εξελιγμένη μέθοδος επινεφριδεκτομής, εξαλείφει όλα τα μειονεκτήματα της κλασσικής πρόσθιας ή πλάγιας λαπαροσκοπικής επέμβασης. Η PRA αποκαλύπτει το επινεφρίδιο αμέσως μετά την τομή στο δέρμα παρακάμπτοντας τους άσκοπους χειρουργικούς χειρισμούς εντός της κοιλιάς που απαιτεί η κλασσική λαπαροσκοπική επέμβαση. Δηλαδή η PRA βασιζεται στους πιο απλούς κανόνες της κοινής λογικής: ο χειρουργός ξεκινά και τελειώνει την επέμβαση αποκλειστικά στο όργανο που τον ενδιαφέρει και δεν αναλώνει άσκοπα χρόνο και χειρουργικούς χειρισμούς για να κινητοποιήσει άλλα όργανα αυξάνοντας την πιθανότητα τραυματισμού τους.

Ως εκ τούτου, τα πλεονεκτήματα της PRA είναι συντριπτικά σε σχέση με την κλασσική λαπαροσκοπική: μείωση της διάρκειας του χειρουργείου και της αναισθησίας, εκμηδενισμός της πιθανότητας επιπλοκών και της απώλειας αίματος, ελάχιστος ή καθόλου μετεγχειρητικός πόνος, καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα στις τομές του δέρματος, και άμεση επαναφορά στην καθημερινότητα την επομένη του χειρουργείου. Η PRA απαιτεί νοσηλεία λιγότερο των 24 ωρών για το 95% των ασθενών. Το 5% αφορά ασθενείς με φαιοχρωμοκύττωμα, δηλαδή με όγκο επινεφριδίου που εκκρίνει αδρεναλίνη, και θα χρειαστούν νοσηλεία εώς 48 ώρες όχι λόγω του ίδιου του χειρουργείου, αλλά λόγω του ιδιαίτερου χαρακτήρα της ίδιας της πάθησης (απαιτείται νοσοκομειακή παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης για 48 ώρες). Αντίθετα, η νοσηλεία μετά από λαπαροσκοπική επέμβαση κυμαίνεται μεταξύ 3-5 ημερών για όλα τα περιστατικά και ένας από τους λόγους είναι ότι η αποκατάσταση είναι βραδύτερη, χρειάζονται ενδοφλέβια παυσίπονα, ενώ ο χειρουργός πρέπει πρώτα να σιγουρευθεί ότι δεν θα εξελιχθεί χειρουργική επιπλοκή πριν επιτρέψει το εξιτήριο του ασθενούς.

Γιατί όμως στην πλειοψηφία των ασθενών διεθνώς προσφέρεται η κοινή λαπαροσκοπική μέθοδος; Η απάντηση είναι απλή. Η PRA χρειάζεται εκπαίδευση κορυφής και πολύ εξειδικευμένες δεξιότητες από τον χειρουργό. Ο χειρουργός που πραγματοποιεί PRA έχει συνδυαστική εκπαίδευση προηγμένης λαπαροσκοπικής και ελάχιστα επεμβατικής χειρουργικής και τεχνικά μπορεί μεν να πραγματοποιήσει την κλασσική λαπαροσκοπική επινεφριδεκτομή, αλλά το αποφεύγει προς όφελος του ασθενούς. Αντίθετα, οι χειρουργοί που επιμένουν στην λαπαροσκοπική επέμβαση στην ουσία δεν την εγκαταλείπουν επειδή δεν είναι εκπαιδευμένοι στην PRA. Συνεπώς είναι λιγοι διεθνώς οι χειρουργοί που προσφέρουν την PRA στον ασθενή. Γενικά, τα επινεφρίδια είναι τα μόνα κοιλιακά όργανα που μπορούν να χειρουργηθούν ελάχιστα επεμβατικά από την περιοχή της μέσης (οσφυική περιοχή). Όλα τα υπόλοιπα κοιλιακά όργανα εντοπίζονται πιο μπροστά από τα επινεφρίδια και χειρουργούνται λαπαροσκοπικά με τομές στην κοιλιά. Συνεπώς η κλασσική λαπαροσκοπική είναι πολύ συχνή λόγω των λοιπών επεμβάσεων (πχ. λαπαροσκοπική αφαίρεση της χοληδόχου κύστης ή της σκωλικοειδούς) ώστε ελάχιστοι λαπαροσκόποι χειρουργοί εκπαιδεύονται σε πιο απαιτητική ελάχιστα επεμβατική μέθοδο κοιλιακού οργάνου αλλά με τομές στην περιοχή της μέσης.

Ο υπογράφων είχε την τιμή να εκπαιδευτεί στην PRA το 2014 στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Ουτρέχτης στην Ολλανδία, υπό των καθηγητών Menno Vriens και Inne Borel Rinkes, και έχει χειρουργήσει μεγάλη σειρά ασθενών στην Ολλανδία και κυρίως στην Φινλανδία όπου για έτη υπήρξε ο μοναδικός χειρουργός PRA. Έχει πρωτοστατήσει στη διάδοση της PRA έχοντας εκπαιδεύσει χειρουργούς ειδικευμένους στην προηγμένη λαπαροσκοπική χειρουργική και παρουσιάζοντας βίντεο σε κορυφαία διεθνή συνέδρια. Επίσης, έχει συντελέσει στην τυποποίηση παραλλαγής της μεθόδου ώστε να χειρουργούνται χωρίς πρόβλημα ασθενείς με μεγάλους όγκους στο όργανο αποφεύγοντας το ανοικτό χειρουργείο. Πλέον, είναι ιδιαίτερη τιμή στον υπογράφοντα η πραγματοποίηση της PRA σε Έλληνες ασθενείς όπου συχνά συναντόνται ιδιαίτερα απαιτητικοί όγκοι μεγάλου μεγέθους.

Στην ιστοσελίδα παρέχονται με εκτενείς πληροφορίες σχετικά με:

Το ιατρείο μας είναι διαθέσιμο για επικοινωνία σχετικά με οποιαδήποτε απορία στη χειρουργική επινεφριδίων, ή γενικά στην προηγμένη λαπαροσκοπική χειρουργική άλλων κοιλιακών οργάνων.

Αριστοτέλης Κεχαγιάς MD PhD FACS

Ειδικός Προηγμένης Λαπαροσκοπικής Χειρουργικής Πεπτικού και Ενδοκρινών Αδένων
τ.Διευθ. Ελάχιστα Επεμβατικής Χειρουργικής Ενδοκρινών Αδένων, Tampere University Hospital, Finland

Χειρουργική αφαίρεση επινεφριδίων: Πότε χρειάζεται (protothema.gr)

Χειρουργική αφαίρεση επινεφριδίων: Πότε χρειάζεται -Metropolitan | ΣΚΑΪ (skai.gr)

Eπινεφρίδια: Τι είναι και πώς αντιμετωπίζονται; (metropolitan-general.gr)